مصطفی سیاسر در گفتگو با خبرنگار فرهنگی پایگاه خبری تحلیلی «آوایهیرمند»، با تشریح ابعاد فعالیتهای فرهنگی در ایام موسوم به «جنگ رمضان» بیان کرد: وقتی از فرهنگ سخن میگوییم، در واقع از مجموعهای از ذهنیات، واکنشها و کنشهای جمعی مردم نسبت به یک موضوع صحبت میکنیم؛ فرهنگی که یک بعد عمومی دارد و نشان میدهد مردم یک جامعه چگونه میاندیشند، رفتار میکنند و بر اساس چه آداب، رسوم و سنتهایی به میدان میآیند.
وی افزود: طبیعی است که در هر منطقه، این واکنشها متأثر از ویژگیهای اجتماعی، قومی، مذهبی و حتی اقلیمی همان منطقه باشد و در سیستان و بلوچستان نیز دقیقاً همین موضوع را شاهد بودیم؛ جایی که مردم با تکیه بر هویت بومی خود، حضوری متفاوت و در عین حال معنادار در صحنه داشتند.
مدیر حوزه هنری سیستان و بلوچستان ادامه داد: یکی از جلوههای شاخص این حضور، شکلگیری تجمعات طایفهای در سطح استان بود؛ تجمعاتی که در آن طوایف بلوچ و سیستانی، اعم از شیعه و سنی، با هویتهای مشخص خود و با نصب بنرها و پلاکاردهای اختصاصی، در کنار یکدیگر به میدان آمدند. استفاده از لباسهای بومی و محلی، برپایی چادرهای عشایری و بهرهگیری از نمادهای سنتی، فضای این اجتماعات را بهگونهای متمایز از سایر نقاط کشور کرده بود.
سیاسر تصریح کرد: این جلوههای فرهنگی تنها به تجمعات محدود نشد، بلکه در قالب کاروانهای موتوری و خودرویی نیز نمود پیدا کرد و اقوام و مذاهب مختلف استان با همان پوششها و نمادهای بومی در سطح شهرها حضور یافتند. همچنین راهاندازی دستهجات عزاداری و حضور گروهی مردم در این قالب، بهویژه در زاهدان، از دیگر جلوههای پررنگ این ایام بود.
وی با اشاره به آیینهای سنتی سوگواری گفت: مردم استان در این ایام از ظرفیت آیینهای بومی خود نیز بهره گرفتند؛ بهطور مثال «رواییخوانی» در میان مردم سیستان که نوعی سوگواری همراه با شیون و مرثیهخوانی است، برای ابراز اندوه نسبت به فقدان رهبر شهید برگزار شد. همچنین آیین «ختمگردگی» در میان مردم بلوچ و اهل سنت، جلوهای دیگر از این ارادت بود که در آن زنان با پهنکردن هستههای خرما و ذکر گفتن بر آنها، برای آرامش روح متوفی دعا میکنند.
مدیر حوزه هنری سیستان و بلوچستان افزود: در کنار این آیینها، سنت نذر غذا نیز بهویژه در مناطق جنوبی استان از جمله سراوان، ایرانشهر، چابهار و خاش بسیار پررنگ بود و مردم با توزیع غذا در میان نیازمندان، ارادت خود را ابراز میکردند.
سیاسر خاطرنشان کرد: یکی دیگر از نکات قابل توجه، حضور اتباع کشورهای همسایه بهویژه اتباع افغانستانی مجاز در تجمعات زاهدان بود که با قرائت بیانیه، ابراز تسلیت و اعلام همدلی، در کنار مردم ایران قرار گرفتند و این همراهی، جلوهای زیبا از همبستگی انسانی و فرهنگی را به نمایش گذاشت.
وی با اشاره به فضاسازی شهری در این ایام تصریح کرد: در حوزه بصری نیز شاهد اقدامات قابل توجهی بودیم؛ از جمله طراحی و نصب پوسترهایی از مقام معظم رهبری با پوشش بومی بلوچی که یادآور سفرهای ایشان به استان بود، همچنین استفاده از نقوش و المانهای سنتی در بنرها و پارچهنوشتهها که به هویتبخشی بیشتر فضای شهری کمک کرد.
مدیر حوزه هنری سیستان و بلوچستان در ادامه به برنامههای «هفته هنر انقلاب اسلامی» اشاره کرد و گفت: این هفته هر سال از ۲۰ تا ۲۶ فروردین برگزار میشود و ۲۰ فروردین، همزمان با سالروز شهادت سید مرتضی آوینی، بهعنوان روز هنر انقلاب اسلامی نامگذاری شده است.
سیاسر افزود: حوزه هنری بهعنوان متولی اصلی این حوزه، برنامههای متنوعی را برای این ایام پیشبینی کرده است که از جمله آنها میتوان به تولید آیتمهای تلویزیونی با محور «روایت مردم در میدان» اشاره کرد که با هدف بازتاب حضور و نقشآفرینی مردم تهیه شده و بهزودی پخش خواهد شد.
وی ادامه داد: همچنین «موکب هنر و مقاومت» در محل تجمعات مردمی زاهدان، خیابان دانشجو، برپا خواهد شد که در آن برنامههایی همچون خوشنویسی توسط هنرمندان برجسته، اکران روایتهای صوتی از سوژههای مردمی، نمایش آثار هنری و عکاسی از حضور مردم اجرا میشود. این موکب از ابتدای هفته هنر انقلاب فعالیت خود را آغاز کرده و به مدت هفت شب میزبان علاقهمندان خواهد بود.
مدیر حوزه هنری سیستان و بلوچستان اظهار داشت: از دیگر برنامهها میتوان به برگزاری گردهمایی و ضیافت هنرمندان متعهد و انقلابی استان اشاره کرد که در آن علاوه بر تجدید بیعت با مقام معظم رهبری، از هنرمندان برگزیده نیز تقدیر بهعمل خواهد آمد.
سیاسر در پایان تأکید کرد: آنچه در این ایام سیستان و بلوچستان را متمایز ساخت، پیوند عمیق میان سنتهای بومی و کنشهای اجتماعی مردم بود؛ حضوری که با حفظ وحدت، همدلی و انسجام میان اقوام و مذاهب مختلف، جلوهای کمنظیر از هویت فرهنگی استان را به نمایش گذاشت.
انتهای خبر/
